Bản Cỏi (xã Xuân Sơn, Tân Sơn, Phú Thọ) buổi trưa vắng người qua lại. Con đường đi xuyên rừng khoảng hai chục cây số, đến bản Cỏi thì hết đường ra. Trong bản, vài ba nóc nhà nhấp nhô. Nghe danh trong làng vẫn còn những con gà chín cựa đã từng giúp chàng Sơn Tinh cưới được Mị Nương, chúng tôi lập tức chú ý đến những chú gà đang nhặt thóc trong sân của một số nhà.

Quả là gà có nhiều cựa thật. Gà 6, 7 cựa thì rất nhiều, còn gà 8 hoặc 9 cựa thì hiếm. Gà bán 300.000 đồng/kg. Giờ gà nhiều cựa cũng không còn nhiều, và là đặc sản chỉ có riêng vùng Xuân Sơn này mới có.

Một chú gà 7 cựa trong sân tại bản Cỏi.

Làng mạc đơn sơ, giản dị.

Mua được hai con gà nhiều cựa, chúng tôi vòng xe sang bản Lạng định đi động Lạng. Sang đến nơi, cũng lại thấy những chú gà 7 cựa đang lang thang trên khắp các cánh đồng. 4 bản trong lõi rừng Xuân Sơn, bản nào cũng có gà nhiều cựa. Gà 9 cựa thì giá đắt hơn hẳn và nghe đồn rất khôn, còn gà 7 cựa thì rẻ hơn.

Giữa bản làng yên bình của bà con dân tộc Dao tại bản Lạng, chúng tôi ăn bữa cơm ngon tuyệt với món thịt gà 7 cựa ngọt thịt. Thịt gà săn, đậm đà và thơm. Thầm nghĩ trong lòng: gà 7 cựa đã thế huống chi là gà 9 cựa.

Bảo sao vua Hùng lại bắt chàng rể tương lai phải tìm cho ra sản vật này. Trong khu rừng yên tĩnh của mảnh đất Xuân Sơn, bữa cơm thật ấm áp tình người. Những bà con của bản làng người Dao thân thiện, hiếu khách và vui vẻ. Họ tiếp chúng tôi như người nhà từ xa về thăm quê. Những thửa ruộng đã thơm hương lúa mới. Mây ôm ấp núi, sương đọng trên cánh chuồn chuồn mỏng manh.

Tạm biệt cánh rừng Xuân Sơn ra về, lại vượt qua những con đèo cao và dốc, vượt qua những thảm hoa xuyến chi rập rờn như cánh bướm, vượt qua rừng đại ngàn với những tán cây trên đầu để ra về. Nhưng chúng tôi còn hẹn gặp lại Xuân Sơn một ngày gần, ghé thăm bản làng thân thiện và thưởng thức món gà nhiều cựa tuyệt ngon.

Gà chín cựa khá khó kiếm. Gà 6, 7 cựa thì khá nhiều.

Nghe đồn gà chín cựa rất thông minh, có thể thay chó trông nhà.

Cảnh sắc thanh bình của bản Lạng.

Một cô bé của đất gà chín cựa …

… bình yên.

Đường vào động Lạng.

Nguồn: http://afamily.vn/